Chương 23

Bỗng nhiên bị thay tên đổi họ, người ngoài có thể dễ bị lừa, nhưng đám cung nữ mới vào Thượng Nghi cục cùng lứa thì không dễ tin, họ không nghĩ chỉ đơn giản là nghe nhầm gọi nhầm. May mắn thay, trong cung có nhiều luật bất thành văn, mấy vị cô cô ở Thượng Nghi cục đã bàn bạc kỹ lưỡng rồi, bèn lấy lý do kiêng húy để đổi tên cho vài cung nữ dự tuyển.

Từ Tam cầm danh sách trên tay, ánh mắt dò xét lướt qua những cung nữ đang đứng thành hàng thẳng tắp phía trước, nói: “Thánh thượng có lòng nhân từ, tên húy của ngài chỉ cần tránh cả hai chữ, còn nếu là một chữ thì khi viết chỉ cần bỏ bớt nét là được, cốt để bá tánh tiện bề làm việc. Các tấu chương của đại thần cũng đồng tình rằng kiêng húy như vậy không có vấn đề gì, dân chúng bên ngoài có lỡ lời cũng chẳng sao, nhưng chúng ta là cung nhân hầu cận bên cạnh Hoàng thượng, nếu tên mình lại trùng chữ với bề trên thì còn ra thể thống gì nữa?”

Nàng vừa nói vừa chỉ tay về phía Cố Uyên: “Cứ lấy cô ấy làm ví dụ, tên cô ấy là ‘Uyên’, trùng âm với tên húy của Hoàng thượng, mà trong tông thất cũng có vài vị mang tên này. Nếu ở ngoài cung thì cái tên này không sao; nhưng ở trong cung chắc chắn dễ bị ghen ghét. Lỡ một ngày nào đó gặp phải kẻ ác tâm cố ý gây chuyện thì chưa nói đến phạm tên húy của Hoàng thượng, chỉ cần phạm húy tên của các Vương gia thôi cũng đã đủ để bị đòn năm mươi trượng ở Thận Hình ty, kẻ nào không chịu nổi thì chắc chắn sẽ mất mạng!”

“Nhưng tên là cha mẹ đặt cho, cũng không thể tự tiện bỏ đi hay thay đổi. Trong cung cũng không cho phép tự tiện thay đổi danh tính, chỉ cần chọn một âm tương tự, gần gũi, thêm một chữ vào sau, là được. Theo lệ cũ của cung nữ chúng ta, đa số đều thêm chữ ‘nương’ vào sau tên, dễ nhớ, cũng dễ gọi.” Nàng lại chỉ tay về Vệ An, “Giống như tên cô ấy thì có gọi thế nào cũng không sao. Các ngươi hãy tự mình nghĩ xem, ai muốn đổi tên, muốn đổi thế nào, thì tự đến gặp cô cô để trình báo. Ai không muốn đổi cũng được thôi, nhưng nếu trong đợt phúc tuyển sắp tới lại vì chuyện này mà bị bề trên để ý rồi đánh trượt thì đừng trách cô cô không dạy dỗ các ngươi. Ngày mai là phúc tuyển rồi, chiều nay ta không dạy quy củ nữa, cho các ngươi thư giãn tinh thần một chút, đến ngày mai mỗi người tự dựa vào bản lĩnh của mình mà thể hiện. Vậy thôi, đi đi!”

Các cung nữ đồng loạt cúi người hành lễ với Từ Tam, rồi tập trung thành từng nhóm ba năm người mà tản ra. Vệ An đi theo Cố Uyên về phòng ngủ, tay thu dọn đồ đạc, miệng cũng không ngừng nói, không ngừng an ủi Cố Uyên: “Lời cô cô nói phải lắm, tên tỷ tỷ phải đổi là đúng rồi. Tỷ tỷ cũng đừng ngại, ta nghe mẫu thân nói trong cung này có rất nhiều người đổi tên, còn có người vì muốn làm bề trên vui lòng mà đổi thành tên cát tường đấy! Tỷ tỷ là bất đắc dĩ, phụ mẫu bên ngoài cũng sẽ không trách đâu, cùng lắm thì đợi khi xuất cung rồi đổi lại là được!”

“Ta đã nghĩ rồi.” Cố Uyên nói, “Sau này sẽ gọi là Uyên Nương, dùng họ của dưỡng mẫu ta, còn họ Cố coi như là một biệt danh, ra khỏi cung sẽ lại đổi về.”

“Đổi cả tên lẫn họ sao?” Vệ An mắt tròn xoe kinh ngạc, nhưng ngay sau đó nàng lại tự mình tìm được lời giải thích: “Như vậy cũng tốt, đằng nào cũng phải đổi thì thà đổi hết. Bằng không, đổi tên không đổi họ mà lỡ một ngày nào đó bề trên ban tên mới lại trùng với tên người thân trong nhà, khi đó lại không thể không đổi, trong lòng lại khó chịu, tức chết! Ta nghe mẫu thân kể rằng bà ấy có một người tỷ muội có tên trùng một chữ với chủ tử, bị chủ tử đổi tên cho, tên mới lại trùng với tên cháu gái bên ngoài cung của bà ấy, mà đó lại là một chủ tử khắc nghiệt, không thể không nghe theo được. Vậy là tuy miệng không nói nhưng trong lòng đã ấm ức suốt nửa năm trời!”

Tay Cố Uyên dừng lại: “Người trong cung thường xuyên phạm kiêng húy, phải đổi tên đổi họ sao?”

“Cũng không hẳn.” Vệ An thấy Cố Uyên có hứng thú thì càng đắc ý kể lể: “Nghe mẫu thân nói những quy củ này mỗi đời Vua lại một khác, lúc lỏng lẻo lúc nghiêm ngặt, hoàn toàn tùy thuộc vào bề trên. Tiên đế trọng quy củ, ngay cả một chữ cũng phải kiêng, Thánh thượng hiện tại thì lại không như vậy. Nghe nói năm Thánh thượng đăng cơ có một Cử nhân tên trùng một chữ với Thánh thượng, các đại thần dựa vào lệ cũ của Tiên đế để yêu cầu hắn đổi tên, thế mà Thánh thượng lại không đồng ý đấy!”

“Là Cử nhân Hải Châu, Trương Sĩ Nguyên.” Cố Uyên bình thản nói, “Theo lệ vốn phải đổi tên rồi kỳ thi sau mới được dự thi lại, nhưng Thánh thượng nói tên họ là do phụ mẫu ban cho, đều có ý nghĩa sâu sắc và tâm tư trong đó, tự tiện bỏ tên đi là trái với đạo lý, thiếu tình người, bèn bãi bỏ lệ cũ về kiêng húy một chữ, rất nhiều từ cần kiêng húy cũng được bãi bỏ.”

“Chao! Tỷ tỷ biết rõ thật đấy!” Vệ An kinh ngạc, nhưng khóe môi Cố Uyên lại thoáng hiện nụ cười khổ: “Những chuyện này vốn là điển cố mà các tiên sinh ở Học cung thường say sưa kể lại, phàm là thư sinh đọc sách đều nghe đến quen thuộc, nhưng giờ đây, với nàng, những thứ ấy lại như bị ngăn cách bởi một lớp màn che, tưởng chừng ở ngay trước mắt mà lại không thể chạm tới được nữa.”

“Ai cũng nói Thánh thượng nhân hậu, giống như Tiên đế, cũng là một minh quân.” Nụ cười chua chát trên môi Cố Uyên chỉ thoáng qua, Vệ An không để ý, vừa cùng Cố Uyên ủi cung y, vừa theo ý nghĩ của mình mà hăng hái nói tiếp: “Nghe nói lần đại khảo điện thí này Quan gia sẽ đích thân tới. Ước gì phúc tuyển của chúng ta cũng được như vậy thì tốt quá. Người già trong cung truyền lại rằng khi Tiên đế còn tại thế ngài rất hay vi hành, có người lén nhìn trộm dung nhan của ngài, nói rằng tuy tuổi đã cao mà cũng có thể thấy được lúc trẻ người có ngũ quan rất tuấn tú. Bệ hạ đăng cơ khi ấy là trong buổi lễ tế trời, cũng có người trông thấy, nói Quan gia còn nhỏ tuổi mà dung mạo đã xuất chúng hơn cả Tiên đế năm xưa, giờ Quan gia đã lớn rồi, không biết rốt cuộc trông ra sao?”

Cố Uyên lại dừng tay: “Quan gia cũng thường xuyên xuất cung sao?”

“Nghe nói Tiên đế thường xuyên xuất cung, còn Quan gia thì ta chưa nghe nói bao giờ.” Vệ An suy nghĩ một lát, “Mẫu thân nói Quan gia ba tuổi đã khai bút, mỗi ngày đều theo các tiên sinh học văn, theo các sư phụ luyện võ, còn chăm chỉ hơn cả thư sinh dân gian. Còn nói kẻ ngốc nghếch chỉ biết ăn chơi như ta thì cho dù có tới trước mặt Hoàng thượng cũng sẽ chẳng được Quan gia coi trọng đâu, bảo ta sau này đừng mơ tưởng trèo cao, cứ an phận tìm một chỗ làm việc là được.” Nàng vừa nói vừa khúc khích: “Cố... Hồ tỷ tỷ, tỷ tỷ cũng chăm chỉ nỗ lực như vậy, ngày nào cũng bận rộn từ sáng đến tối, dung mạo lại xinh đẹp, cử chỉ thì đoan trang, nếu tới trước mặt Hoàng thượng thì Quan gia chắc chắn sẽ chú ý. Nếu sau này được đề bạt làm Quản sự cô cô thì đừng quên ta nhé! Ta cũng không kén chọn đâu, chỉ cần cho ta vào Ngự Trà phòng, nhóm lửa pha trà cả đời, vừa an tĩnh, vừa nhẹ nhàng, lại có điểm tâm để ăn, được không?”

Xem ra, điều này lại có vẻ khác với suy đoán của nàng. Cố Uyên nghĩ một lát, bèn hỏi tiếp: “Quan gia thích văn chương, vậy chắc các tông thất ở kinh thành cũng đều thích văn chương?”

“Đương nhiên rồi.” Vệ An không chút nghi ngờ, tuôn ra hết những điều mình biết: “Người thích văn chương nhất là Tùy Vương điện hạ, cùng hàng bậc với Quan gia, tuổi cũng không quá lớn, nghe nói giống như Lão Tùy Vương vậy, văn tài rất xuất chúng, tính cách hòa nhã, gặp cô nương nào có văn tài là liền thích kết giao, rồi đề bạt, chỉ là…” Mặt nàng đỏ lên, “Chỉ là nghe nói Điện hạ có chút không câu nệ lễ nghĩa. Một người nữa là Đoan Vương điện hạ, tuổi đã cao lại vai vế trưởng bối, nghe nói trong phủ cũng có một ban chuyên biên soạn sách. Kiệu của Đoan Vương phủ thường đến quán rượu nhà ta, nói rằng mấy vị quận chúa và Tùy Vương có tính tình rất tốt, à, và văn chương của mấy vị quận chúa cũng không tệ đâu.”

Đoan Vương là đường đệ của Tiên đế, nay đang chấp chưởng Tông lệnh. Nếu Thập Nhất kia có xuất thân từ Đoan Vương phủ thì cũng hợp lý. Cố Uyên ghi nhớ từng chi tiết vừa nghe vào lòng, xếp gọn mấy bộ cung y đã ủi xong, rồi gói lại, vừa bưng bọc đồ bước ra khỏi cửa phòng thì thấy cửa viện đã mở ra, hai tiểu thái giám cung kính dẫn một nam tử trẻ tuổi bước vào. Nàng cũng liền dừng bước, đứng lại dưới hành lang.

Tướng mạo người đó không tệ, mày dài mắt sáng, khóe môi ẩn hiện nụ cười, chỉ là mới hai mươi lăm hai mươi sáu tuổi mà đã để ria mép cùng một chòm râu ngắn, trông có chút không đứng đắn. Đầu đội chiếc mão vàng viền đỏ, mặc chiếc áo bào lụa xanh biếc thêu mây, tay cầm một chiếc quạt lụa vàng lấp lánh, chân đi đôi hài mũi mây.

Hắn nhìn mấy vị cô cô của Thượng Nghi cục đang ra nghênh đón, khi ấy gập chiếc quạt trong tay lại, chỉ thẳng về phía Cố Uyên:

“Nghe nói lần này có người của Tùy Vương nhập cung? Bổn vương thấy dung mạo nàng ta trông không tệ, chắc là nàng ta rồi nhỉ?”