Cẩu nương dưỡng Quan tham!

Đầu tháng tư, đúng lúc hạm đội Đại Minh cập bến Bồ Đào Nha, Chư Từ Lãng cùng đoàn tùy tùng đã vượt qua Đồng Quan để tiến vào địa phận Thiểm Tây.

Vì lo ngại bị người khác nhận ra, tái diễn chuyện đã xảy ra ở Lạc Dương phủ, Chư Từ Lãng đã đặc biệt lệnh Cẩm Y Vệ dịch dung cho mình. Cả đoàn người đều thay đổi diện mạo, trông như đang thực hiện một nhiệm vụ bí mật.

Đồng Quan từ xưa đã là vùng đất tranh giành của các binh gia, nơi đây tiến có thể công Trung Nguyên, lui có thể thủ Tam Tần.

Dưới triều Sùng Trinh, Đồng Quan có vị trí chiến lược cực kỳ trọng yếu. Tôn Truyền Đình và Hồng thần trù từng phục kích Lý Tự Thành ở nam nguyên Đồng Quan, đánh cho Lý Tự Thành suýt mất mạng, phải bỏ vợ con, chỉ còn dẫn theo mười bảy người (Đại Hạ) trốn về núi Thương Lạc.

Trải qua những cuộc chiến loạn kéo dài, Đồng Quan bị tàn phá nghiêm trọng. Cộng thêm việc lực lượng Đồng Quan vệ trước đây chủ yếu là binh lính đồn trú, nên kinh tế phát triển chậm chạp.

Sau khi Chư Từ Lãng đăng cơ, bổ nhiệm Tôn Truyền Đình làm Sơn Tây Tuần phủ, thực hiện Thiên Vũ tân chính, thúc đẩy dân chúng lưu thông và tự chủ kinh doanh. Nhờ vậy, Đồng Quan với vị trí ưu việt đã phát triển thành một tiểu thành phồn hoa, toát ra sức sống mãnh liệt.

Trong thời gian Tôn Truyền Đình tại nhiệm, ngoài việc phổ biến Thiên Vũ tân chính để phục hồi dân sinh, ông còn một lần nữa tu sửa Đồng Quan thành, cũng như Hoa Âm thành, Tây An Tường thành, các đoạn sông Hán Giang cạn nước và nhiều nơi khác. Ông đã biến Đồng Quan thành một 'điểm' và liên kết với tỉnh thành Tây An thành một 'tuyến', nhằm ngăn ngừa loạn Lý Tự Thành tái diễn.

Trong quan thành, Chư Từ Lãng và những người khác đi vào một trạm xe ngựa tên là “Thuận Phong”, chuẩn bị thuê xe ngựa để đi Tây An.

Trạm xe ngựa nằm gần quan đạo, quảng trường trước cửa bằng phẳng rộng lớn, dòng người tấp nập, đậu đủ loại xe ngựa và xe bò.

Bên cạnh xe ngựa có dựng bảng hiệu ghi rõ điểm đến, phần lớn là xe vận chuyển hàng hóa đường dài.

Bên cạnh trạm xe ngựa là một cục bưu điện dân lập. Cả hai đều dùng chung một quảng trường, trước cửa cũng đậu không ít xe ngựa, nhiều dân phu đang bốc dỡ hàng hóa.

Cục bưu điện dân lập, hay còn gọi là Bưu cục bình dân, bắt đầu từ thời Vĩnh Lạc nhà Đại Minh, do các thương nhân Ninh Ba sáng lập. Nghiệp vụ bao gồm chuyển thư tín, vật phẩm và xử lý hối đoái, rất phổ biến ở vùng Giang Nam.

Đến năm Thiên Vũ, khi bách tính an cư lạc nghiệp, thương nghiệp ngày càng phát đạt, quy mô cục bưu điện dân lập ngày càng mở rộng. Lại có tập đoàn Hoàng gia tham gia cổ phần, cả nước Đại Minh tổng cộng có hàng ngàn cục bưu điện dân lập lớn nhỏ, cơ cấu trải rộng khắp trong nước và các khu vực Hoa kiều tụ cư ở Châu Á, hình thành ba loại phân loại: nội địa tin cục, thương thuyền tin cục và kiều tin cục (kiều tin cục chuyên phục vụ kiều dân Nam Dương).

Đi lại và vận chuyển hàng hóa, đây là nhu cầu thiết yếu của quân dân bách tính, không ai có thể ngăn cản được.

Xung quanh trạm xe ngựa và cục bưu điện dân lập, các khách sạn, quán trà, tửu lầu, nhà kho, trạm ngựa và các loại hình dịch vụ dân sinh khác mọc lên, chuyên cung cấp dịch vụ cho khách hàng và vận chuyển hàng hóa thương mại, tạo thành một chuỗi ngành nghề sôi động.

Lúc này, các xe ngựa ra vào tấp nập, Chư Từ Lãng đang ở trên một trong số những chiếc xe ngựa đó. Họ theo quan đạo một mạch đi về phía tây.

Trong xe ngựa, Chư Từ Lãng thỉnh thoảng nhìn ra ngoài, trong lòng cảm thán rằng Thiểm Tây phát triển cũng không tệ, tốt hơn nhiều so với mình tưởng tượng. Tất cả đều là công lao của cựu Tuần phủ Tôn Truyền Đình. (Tôn Truyền Đình đã được điều nhiệm sang Chinh Tây Đô hộ phủ)

Tuy nhiên, cũng có những điều khiến Chư Từ Lãng không hài lòng, ví dụ như con đường quan đạo này.

Vì con đường mấp mô, xe ngựa theo đó mà xóc nảy, Chư Từ Lãng không khỏi nhíu mày cất tiếng hỏi: “Quan lại ở đây sửa đường kiểu gì vậy?”

Phu xe tai thính, ngồi phía trước đã nghe thấy, hắn cười nói: “Khi Tôn phủ đài còn tại nhiệm, con đường này được sửa rất bằng phẳng, đi lại rất thoải mái. Còn bây giờ thì, nó lại trở về bộ dạng khổ sở của thời Sùng Trinh rồi!”

Ở Đồng Quan, người địa phương thường trú rất ít, phần lớn là binh lính từ nơi khác đến đồn trú, hậu duệ tướng lĩnh. Vì vậy, người Đồng Quan đều rất ngay thẳng, hào sảng, nói chuyện rất ít quanh co lòng vòng.

Nghe vậy, Chư Từ Lãng trong lòng khẽ động, khẽ dịch người về phía trước, hỏi phu xe một cách thân mật: “Lão ca, lời nói này là sao? Chẳng lẽ quan viên đương nhiệm không sửa đường sao?”

Theo đánh giá của triều đình, sửa đường là một trong những thước đo chính để đánh giá thành tích của quan chức địa phương. Chỉ cần còn muốn làm quan, không có lý nào lại không sửa đường chứ!

“Sửa thì có sửa, chính là sửa quá thường xuyên!”

Phu xe một bên vung roi thúc ngựa, vừa nói: “Mẹ nó, cái loại 'vạn cổ trường thanh đường' (đường xi măng) kiểu mới này, còn chẳng bằng đường đất trước đây!”

Hắn lại nói: “Tiền triều đình cấp phát để tu 'vạn cổ trường thanh đường', đến lúc đó đã bị từng tầng từng tầng bòn rút sạch sẽ, có được hai ba phần dùng vào việc sửa đường đã là may lắm rồi!”

Công trình đậu phụ?

Chư Từ Lãng ngạc nhiên nói: “Lão ca làm sao mà biết được? Là dựa vào suy đoán hay có tin tức đáng tin cậy?”

Phu xe giọng điệu đột nhiên cao lên: “Cái này còn cần đoán sao? Quan phủ sửa cái con đường rách nát này, lúc mới sửa thì rất gọn gàng, rất bằng phẳng. Dân chúng chúng tôi còn khua chiêng gõ trống chúc mừng, thậm chí quyên tiền để xây đền công đức cho quan!”

Nói rồi, phu xe đã mắng lên: “Kết quả mẹ nó, chưa đầy nửa năm, đền công đức còn chưa kịp lợp mái, con đường này đã hỏng rồi, trở nên mấp mô, ngay cả xe lừa chạy nhanh cũng có thể làm bật ra những hố lớn trên đường! Loại chất lượng đường này, nếu quan không ăn bớt ăn xén vật liệu, tham ô tiền bạc thì ai mà tin được chứ!”

Chư Từ Lãng trầm mặc. Chính mình ở kinh sư cùng Nội Các tân tân khổ khổ chế định chính sách, sao vừa đến cấp dưới liền biến chất thế này!

Núi cao Hoàng đế xa, triều đình không thể quản thúc đến tận nơi đây sao?

Thấy vị khách trẻ tuổi không nói gì, phu xe lại nói: “Khách quan ngài không biết, mười năm trước khi Tôn Truyền Đình Tôn phủ đài còn tại nhiệm, những con đường ông ấy sửa, thật nhiều con đến bây giờ vẫn còn nguyên vẹn!”

Chư Từ Lãng bỗng nhiên nói: “Theo thiển ý của tại hạ, loại 'vạn cổ trường thanh đường' này tối thiểu có thể sử dụng mười năm. Theo lý thuyết, những con đường Tôn phủ đài sửa lúc đó, đến bây giờ có lẽ chỉ mới bảy tám năm, sao lại có một số đường cũng đã hỏng rồi?”

Phu xe cười ha ha nói: “Tây An phủ chúng ta là Thập Tam triều cố đô, bên dưới chôn cất không biết bao nhiêu quý tộc. Có đôi khi sửa đường, vô tình đào được một đoạn bảo bối. Thế là, lần sửa đường tiếp theo chỉ toàn đào hố tìm bảo bối, xong rồi chẳng ai lấp lại nữa, một đoạn quan đạo bị phá hoại, khắp nơi đều là mấp mô!”

Chư Từ Lãng hiếu kỳ nói: “Vậy quan phủ ở đó không sửa chữa con đường đó sao?”

Phu xe vung roi ngựa, thét to một tiếng, tiếp tục trả lời: “Sửa chữa chứ, họ đương nhiên sửa chữa, đây là con đường kiếm tiền của người ta, sao có thể không sửa chứ?”

“Nhưng khi quan sửa đường, chính là tượng trưng lấp hai xẻng cát đất, lấp xong coi như đã sửa rồi. Mấy trận mưa rào sau, con đường kiểu này không có gì bất ngờ sẽ bị 'bão tố vỡ tung' (hỏng bét), các quan lão gia tự nhiên lại có thể xin triều đình khoản tiền tu sửa đường bộ.”

Phu xe hừ hừ hai tiếng, cảm thán nói: “Cái việc sửa đường này à, chính là công việc béo bở, không có gì hiểm nguy, mà lại kiếm chác được nhiều, hơn nữa thường hỏng thường sửa, bốn mùa tiền bạc không ngừng.”

Chư Từ Lãng nghe xong, quả thực tức đến phổi đau. Đám quan tham chó má này! Chó không thể bỏ thói ăn cứt!

Hắn quyết định tìm Sơn Tây Tuần phủ Trương Đồng Mở, trước mặt hỏi hắn xem cái chức Tuần phủ này rốt cuộc làm ăn kiểu gì!