Dâng Tấu Xin Tội

Sau buổi triều, Yến Bình chủ động mang theo mấy bản tấu chương tố cáo đến ngự thư phòng, quỳ gối trước mặt hoàng đế xin chịu tội.

Hôm nay tâm trạng hoàng đế khá tốt, đang mải mê luyện thư pháp. Thấy ông ta bước vào, ngài mỉm cười nói: “Yến các lão đã đến rồi à, ngồi đi.”

“Thần không dám.” Yến Bình ngẩng đầu, gương mặt mất đi vẻ sắc sảo thường ngày, lộ rõ vẻ chua xót và uất ức.

Thấy vậy, hoàng đế đặt cây bút lông trong tay vào giá, giao cho Lưu Hi Văn – chưởng ấn bên cạnh – rồi rửa tay, ngồi xuống sau ngự án, thở dài nói: “Trẫm và khanh là quân thần gắn bó nhiều năm, tính tình khanh ra sao, trẫm há chẳng hiểu? Đứng lên đi.”

Lưu Hi Văn lập tức sai người mang đến một chiếc ghế đẩu bọc gấm. Yến Bình lúc này mới lau vội giọt lệ nơi khoé mắt, cúi người ngồi xuống phía dưới.

Ông dâng tấu chương lên trước mặt hoàng đế, giọng nghẹn ngào: “Hôm nay thần đến đây, là để tấu trình và xin chịu tội trước bệ hạ.”

Chuyện trong triều làm sao giấu được hoàng đế. Ngài chẳng cần xem tấu chương cũng biết nội dung bên trong viết gì. Hoàng đế không mở ra, cũng không lên tiếng, chỉ im lặng đợi xem Yến Bình định nói gì tiếp.

Thấy hoàng đế không hỏi, Yến Bình đành tự mở lời. Trước tiên, ông nhận lỗi về mình: “Thần đã điều tra kỹ lưỡng, những lời hai vị ngự sử nêu ra đều là sự thật. Là Lại bộ thượng thư, thần không thể chối bỏ trách nhiệm. Xin bệ hạ cách chức Lại bộ thượng thư của thần, để nghiêm minh kỷ cương triều đình.”

Yến Bình hiện tại nắm giữ hai chức vụ: một là Lại bộ thượng thư, hai là đại học sĩ Văn Uyên Các – tức nội các thủ phụ. Nhưng ông chỉ đề cập đến việc cách chức Lại bộ, hoàn toàn không đả động đến chức vụ nội các. Hoàng đế nhìn thấu dụng ý, khẽ mỉm cười.

“Ái khanh là thủ phụ nội các, đôi khi không thể quản lý sát sao mọi việc ở Lại bộ, điều này trẫm thông cảm.”

Nghe giọng điệu đó, Yến Bình liền tiếp lời: “Việc mua bán quan chức xưa nay vốn tồn tại. Thần trước đây từng rất căm ghét, nhưng khi thực sự thay bệ hạ nắm quyền nội các, mới thấu hiểu nỗi khó khăn trong triều, không thể tránh khỏi chuyện phải hòa quang đồng trần (*).”

(*) Hòa quang đồng trần: Hòa ánh sáng với bụi trần, ý nói sống hòa hợp với thế tục, không cố tỏ ra khác biệt.

Bốn chữ “hòa quang đồng trần” khiến hoàng đế bật cười, nhưng lại là nụ cười chua chát.

Triều đình vốn nghiêm cấm mua bán quan chức, từ khi nào mà nới lỏng? Chính là từ năm Thừa Bình thứ ba, khi quân Mông Cổ nam hạ. Năm đó, Giang Nam gặp đại hồng thủy, thuế má từ hai tỉnh Giang Tô và Chiết Giang sụt giảm hơn một nửa, quốc khố cạn kiệt. Đúng lúc ấy, quân Đại Ngột thừa cơ xâm lược, biên cương liên tiếp báo động. Lương thực, quân nhu đều cần bạc – vậy lấy đâu ra?

Thủ phụ nội các lúc đó là Yến Bình phải thay hoàng đế chia sẻ gánh nặng. Trong cơn nguy cấp, có người dâng kế: đem những chức quan nhỏ, không trọng yếu bán cho các thương gia giàu có, đổi lấy ngân lượng phục vụ quân phí. Hoàng đế ngầm đồng ý, nhưng việc này chẳng vẻ vang gì, làm sao ngài có thể trực tiếp ra mặt? Chỉ có thể để Yến Bình đứng ra gánh vác.

Giờ đây, Yến Bình nhắc lại quá khứ ấy, chính là muốn nhắc nhở hoàng đế: từ đầu, chính ông đã chịu tội thay cho triều đình.

Hoàng đế nghe vậy, sắc mặt quả nhiên biến đổi. Ngài thở dài: “Nói cũng có lý.”

Dừng lại một chút, ngài nhanh chóng chuyển giọng: “Nhưng lần này, nội các và Lại bộ của các khanh vẫn làm quá đáng.”

Yến Bình chờ chính là câu này. Ông lập tức quỳ xuống trước ghế đẩu, nước mắt giàn giụa: “Vì vậy, thần khẩn cầu bệ hạ cách chức tất cả chức vụ của thần, xử tội nghiêm minh theo pháp luật.”

Hoàng đế trầm ngâm nhìn Yến Bình.

Yến Bình cầm quyền nội các hai mươi năm, môn sinh, phe cánh trải khắp triều đình. Nếu thực sự xử lý theo pháp luật, triều đình sẽ dậy sóng. Quan trọng hơn, hoàng đế hiểu rõ tính Yến Bình – con cáo già ấy làm sao để lại chứng cớ rõ ràng? Dù Lại bộ có thật sự mua bán quan chức, thì cũng chỉ là cấp dưới thông đồng với Tần Vương. Yến Bình, nhiều nhất, chỉ bị quy là tội quản lý không nghiêm, để cấp dưới lộng quyền.

Nhưng hoàng đế rõ ràng không thể để Yến Bình tiếp tục nắm giữ nội các.

Ngài gật đầu theo lời ông ta: “Triều đình đang xôn xao, trẫm thực sự cần phải cho bách tính một lời giải thích.”