Huyện úy

Trong sân có một cái giếng cổ, nhìn vào trong, nước vẫn còn trong veo.

Tiết Tiệm cùng hai đệ đệ múc lên một thùng nước từ giếng, nếm thử một chút, thấy có vị ngọt.

"Đun sôi rồi hãy uống, A huynh đã nói rồi."

Thực ra nguyên nhân tại sao phải đun sôi nước họ cũng không hiểu, nhưng vì là lời Tiết Bạch đã nói, họ liền răm rắp tuân theo.

Liễu Tương Quân ôm hết đống quần áo bẩn tích tụ trên đường ra, tìm một cái chậu gỗ đặt dưới bậc đá, cười nói: "Khu nhà này thật là thứ gì cũng có."

"A nương, con đi đun ít nước ấm, trời cũng dần trở lạnh."

Đang nói, Tiết Canh Bá dẫn hai vú già từ tiền viện qua, nói là do Lã huyện lệnh sắp xếp đến để chăm lo cho sinh hoạt của huyện úy.

"Ôi trời, sao có thể để nương tử làm những việc này, để chúng ta giặt cho."

Hai vú già này đều cần mẫn, giành lấy việc ngồi trước chậu gỗ bắt đầu giặt giũ quần áo, sau đó mặt mày tươi cười hàn huyên một hồi.

"Nương tử chắc là A nương của huyện úy phải không? Thật có phúc khí."

"Đâu có phúc khí đó." Liễu Tương Quân có chút ngượng ngùng, chỉ vào Tiết Tiệm, cười nói: "Đây là con trai ta, theo học việc bên cạnh Trạng nguyên lang, nên mới mang theo gia quyến đến đây."

"Tiểu lang quân này thân thể thật rắn rỏi, chắc cũng mười bảy, mười tám rồi nhỉ?"

"Chưa đâu, còn chưa đến mười lăm."

"Thật là một người con hiếu thảo và hiểu chuyện, nhỏ vậy đã làm mạc liêu cho huyện úy, chắc chắn sẽ có tiền đồ rộng mở."

"Mượn lời tốt đẹp của ngươi."

"Vừa rồi chúng ta qua đây, xa xa thấy có một người đẹp như tiên nữ ở gian nhà chính, có phải là vợ của huyện úy không?"

"Không phải, đó là..."

"A nương." Tiết Tiệm đến gần, nói: "A nương muốn mua những vật gì, nhân lúc trời chưa tối, hài nhi đi mua cho."

Liễu Tương Quân lập tức hiểu ra, đáp: "Qua đây, ta nói cho ngươi nghe."

Hai mẫu tử cùng trở vào trong nhà, Tiết Tiệm nói nhỏ: "Huyện quan cài người theo dõi A huynh đó."

"Phải, lâu rồi không gặp những chuyện này, suýt nữa thì không ứng phó kịp." Liễu Tương Quân nói: "Ta qua gian nhà chính xem sao, ngươi tạm thời đừng ra ngoài."

"Biết rồi." Tuy chỉ đối mặt với hai vú già, Tiết Tiệm trẻ tuổi lại như gặp phải kẻ địch lớn, vẻ mặt trịnh trọng nói: "Ta trông coi viện tử, đợi A huynh về."

Đợi Tiết Bạch trở về, nghe xong chuyện này, ngược lại lại nở một nụ cười có phần nhẹ nhõm.

"A huynh, bọn họ đang theo dõi huynh đó." Tiết Tiệm nói, "Trong gian nhà chính còn có hai tỳ nữ rất xinh đẹp, nhất định là muốn dùng mỹ nhân kế với A huynh."

"Không sao."

Tiết Bạch thực sự không để tâm.

Hắn nhìn ra được, Lã Lệnh Hạo nặng lòng công danh lợi lộc, thủ đoạn cũng có, tiếc là làm huyện lệnh đã lâu, so với các trọng thần trong triều thì tầm nhìn vẫn còn eo hẹp, làm càng nhiều, ngược lại càng tỏ ra lo sợ.

Sai người theo dõi, chứng tỏ Ngô Hoài Thực không hề nói cho Lã Lệnh Hạo biết ý chỉ của Thánh nhân ra sao.

Về phần mấy vú già, tỳ nữ này, thì cứ mặc họ thôi, Tiết Bạch rõ ràng đến huyện Yển Sư với tâm thế đường hoàng chính trực, Đỗ gia tỷ muội cũng tự khắc sẽ cải trang thành thương nhân bí mật qua đây.

~~

Tiết Tiệm dù sao cũng còn nhỏ tuổi, một mực quả quyết nói hai tỳ nữ do huyện lệnh sắp xếp đến rất xinh đẹp. Thực ra trong mắt Tiết Bạch, các nàng chỉ có thể coi là xinh xắn mà thôi.

Chiều tối, Tiết Bạch về gian nhà chính, để Thanh Lam sắp xếp việc tắm rửa, hỏi các nàng một vài câu.

"Các ngươi là tỳ nữ trong phủ Lã huyện lệnh?"

"Vâng, nếu bọn nô tỳ chăm sóc tốt, lang quân liệu có thể giúp bọn nô tỳ đòi lại khế ước bán thân?"

"Từ nhỏ đã ở Lữ gia sao?"

"Ta năm tuổi, nàng ấy bốn tuổi vào phủ."

"Xem tuổi các ngươi, khoảng năm Khai Nguyên thứ hai mươi hai, bị người nhà bán đi? Ở đâu?"

"Hoài Châu. Mẹ nhẫn tâm, vì mấy túi kê mà bán ta."

Cũng không biết các nàng được dạy dỗ thế nào, khi nhắc đến những chuyện cũ này, còn ngẩng đầu lên để Tiết Bạch nhìn rõ dung mạo của các nàng, hiển nhiên là tự biết mình xinh đẹp. Dẫu sao, nhà giàu mua nô tỳ cũng phải tuyển chọn.

Những mầm non mỹ nhân, từ nhỏ đã ở trong gia đình quyền quý.

Tiết Bạch hỏi: "Năm nào đến huyện Yển Sư?"

"Vẫn luôn ở Lạc Dương, thỉnh thoảng đến Trường An, năm Thiên Bảo thứ nhất mới đến huyện Yển Sư."

"Hỏi ngươi một chuyện." Tiết Bạch gọi một tỳ nữ qua, nói nhỏ: "Thiên kim của Lã huyện lệnh làm nữ quan trong cung, có phải là con ruột không?"

Tỳ nữ này vốn đang e lệ, nghe vậy thì kinh hãi biến sắc, vội vàng cúi đầu nói: "Lang quân không thể nói bậy."

"Là ta quá thất lễ, đừng nói cho người khác biết, xin hãy giúp ta giữ bí mật, đi nghỉ đi."

"Vâng."

Đợi hai tỳ nữ này lui ra, Thanh Lam không khỏi nói: "Lang quân dọa các nàng làm gì, cũng là những người đáng thương."

Tiết Bạch ghé tai nói: "Chuyện của Xuân nương, Cấm nương, đừng lỡ lời."

Thanh Lam mặt đỏ bừng, đây mới là thực sự xấu hổ, nhỏ giọng lẩm bẩm: "Ta mới không lỡ lời."

Thực ra Tiết Bạch là nói chuyện các nàng sẽ âm thầm qua đây, không ngờ nàng lại hiểu lầm.

Một chặng đường dài, Thanh Lam cũng mệt mỏi rã rời, biết rằng một mình mình chắc chắn không đối phó được với những kẻ quấy phá, liền lặng lẽ chốt cửa, kéo rèm xuống.

Một thời gian sắp tới, bọn họ sẽ phải tạm thời ở đây.

~~

Huyện Yển Sư không có lệnh giới nghiêm, khi đêm ngày giao thoa, tiếng chuông chùa vọng lại từ xa.

Nơi đây không có tiếng trống sớm tối dồn dập như ở Trường An, mà có thêm một chút cảm giác thanh tịnh của một huyện thành nhỏ, nhưng vì nằm ở vị trí giao thương đường thủy trọng yếu, việc công tại nha môn huyện vẫn rất bận rộn.

Tiếng chuông chùa truyền đến nha môn huyện, Triệu Lục đang trực ban tại nha môn huyện cầm mõ lên gõ liên tiếp bảy tiếng, đợi nha dịch trong nội nha dùng ống dẫn chuyển chìa khóa cửa lớn ra, hắn nhận lấy chìa khóa, mở cửa lớn, chỉ thấy ngoài cửa đã đứng đầy các quan lại thuộc Lục tào.

"Ngươi đó, chậm chạp quá, ta điểm danh muộn mất."

Trưởng sử Lưu Đồ mắng Triệu Lục một câu, vội vã đi vào trong, sau lưng là nha dịch và tư lại ùa vào như suối.

Công việc của Hộ tào đúng là bận rộn như thế.

Còn các sai dịch của Pháp tào thì cười nói hả hê, thong dong tự tại.

"Sao không thấy Đội trưởng Tề?" Triệu Lục hỏi.

"Đội trưởng Tề đêm qua uống say quá, ta điểm danh hộ hắn."

"Huyện úy mới nhậm chức." Triệu Lục nói, "Đội trưởng Tề đừng để bị bắt gặp."

"Không sao, mới đến Yển Sư, vị huyện úy này dù sao cũng phải nghỉ ngơi vài ngày, không thể không nhân lúc này uống thêm vài bữa rượu, ta nói cho ngươi biết, hôm qua thuyền buôn từ Dương Châu mang đến biếu hai vò rượu ngon..."

"Đừng nói nữa." Triệu Lục nói nhỏ nhắc nhở, nhanh chóng đưa mắt ra hiệu, cho các sai dịch nhìn về phía sau.

~~

Tiếng mõ báo canh hai còn chưa vang lên, huyện lệnh Lã Lệnh Hạo đã ở trong công đường xử lý công việc.

Quách Hoán mang công văn đến, nói: "Minh phủ xin xem, đây là những công văn hôm nay cần phân phát xuống."

"Tiên sinh làm việc chu đáo, ta không cần xem." Lã Lệnh Hạo ngược lại đưa một tấm thiệp mời, nói: "Đêm nay theo ta đi dự tiệc."

"Quách Nguyên Lương?"

"Con trai thứ của phú hào Lạc Dương Quách Vạn Kim, cũng đã có mối giao tình với ta từ lâu..."

Nói đến đây, ngoài cửa có quan lại bẩm báo: "Huyện tôn."

"Vào nói."

"Vâng, Huyện úy Tiết đã đến nha môn huyện làm việc, hiện đang ở Pháp tào, trò chuyện phiếm với các sai dịch, hỏi han rất nhiều điều."

Lã Lệnh Hạo có chút ngạc nhiên, nhìn về phía Quách Hoán, hỏi: "Hôm qua, ta có nhắc nhở hắn có thể nghỉ ngơi vài ngày rồi hãy làm việc phải không?"

"Người trẻ tuổi làm việc tất nhiên là nôn nóng." Quách Hoán nở nụ cười của người từng trải, nói: "Có thể thấy, Trạng nguyên lang là người có chí lớn, sẽ không ở lại huyện Yển Sư nhỏ bé này lâu, chẳng qua là đến để tích lũy thêm kinh nghiệm."

"Nếu đã vậy, đến Lục tào làm gì?"

"Hẳn là... có một số việc không thể không điều tra?"

"Dù có tra xét kỹ lưỡng, ta cũng chẳng ngại." Lã Lệnh Hạo ngẩng cao đầu đầy chính khí, nói: "Có đưa đến trước mặt Thánh nhân, ta cũng không hổ thẹn với lòng!"

"Lời tuy nói vậy, nhỡ đâu sự việc ầm ĩ lên, lại gây phiền phức cho mọi người." Quách Hoán cười nói: "Minh phủ vẫn nên dẹp yên chuyện này để lòng người được an ổn thì hơn."

"Thôi thì dẹp yên chuyện này vậy, nếu cứ để mặc hắn, chỉ sợ hắn sẽ đi khắp nơi dò la."

"Vậy lão già này đi sắp xếp?"

"Đi đi."

Quách Hoán ra khỏi phòng làm việc, một mạch đi thẳng đến khu vực của Lục tào, trong lúc quay đầu lại chẳng thấy Tiết Bạch, đành phải gọi tạp dịch Triệu Lục qua, hỏi: "Huyện úy đâu?"

"Hình như là đang hỏi Lưu tiên sinh về việc sưu dịch, đã đến phòng sổ sách để kiểm tra ‘sổ sách sưu dịch nhân khẩu’ rồi."

"Sắc kỹ hay sưu dịch?" Quách Hoán lại còn có tâm trạng đùa một câu.

Hắn với khuôn mặt phúc hậu, da dẻ hồng hào, tóc điểm bạc, được lòng các quan lại nhất, khiến ai nấy đều bật cười.

"Là sưu dịch."

"Chủ sự Tôn đâu? Sao lại để Lưu lão nói chuyện với huyện úy?"

"Chủ sự ra bến tàu tuần tra rồi."

"Đi mời huyện úy... trực tiếp mời hắn đến phòng làm việc của huyện úy."

~~

Phòng làm việc của huyện úy chính là công phòng chuyên dụng của huyện úy, không hề nhỏ, bên trong có hai gian phòng, cho mạc liêu và huyện úy dùng, bên ngoài còn có một phòng trà nước.

Tiết Bạch được quan lại dẫn vào phòng làm việc của huyện úy, nhìn quanh một lượt, không thấy bất kỳ dấu vết nào của Vương Ngạn Xiêm để lại.

"Dọn dẹp sạch sẽ quá." Hắn không khỏi khen một câu.

Quách Hoán cười nói: "Tiết lang hài lòng là tốt rồi."

"Sau khi Vương huyện úy tự vẫn, đồ vật để lại đâu?"

"Đã nhờ người hầu của hắn mang về quê nhà... cùng với thi thể, lá rụng về cội mà."

"Thật đáng tiếc, làm quan một nhiệm kỳ, chẳng để lại gì."

"Vương huyện úy để lại rất nhiều vụ án đấy chứ." Quách Hoán than thở, "Gặp phải một vị huyện úy tiền nhiệm như vậy, nha môn huyện tồn đọng quá nhiều vụ án, Tiết lang e rằng sẽ phải vất vả rồi."

Trong lúc nói chuyện, có quan lại đẩy một chiếc xe đẩy đến, trên xe chất đầy hồ sơ.

Tiết Bạch nhìn những hồ sơ đó, nói: "Không sợ mệt, nếu không cần mẫn, làm sao vượt qua khảo hạch để thăng quan?"

"Tiết lang nói rất phải." Quách Hoán giao hồ sơ cho Tiết Bạch, cười nói: "Lão già này còn bận... Tiết lang nếu có việc, cứ tùy thời gọi lão già này, gọi là đến ngay."

"Đa tạ Quách lục sự."

...

Chiều hôm đó, Ân Lượng đến thư viện Thủ Dương một chuyến, khi trở về phòng làm việc của huyện úy, chỉ thấy Tiết Bạch đang ngồi ngay ngắn bên bàn xem hồ sơ.

"Thiếu phủ."

Ân Lượng gọi một tiếng, nhanh bước tiến lên, nói nhỏ: "Vương Ngạn Xiêm và Tống Miễn ở thư viện Thủ Dương có mối giao tình khá sâu sắc, theo lời Tống Miễn, Vương Ngạn Xiêm từng có lần hỏi hắn về Hà Nam doãn Vi Tế, vì có vụ án lớn muốn tố cáo."

"Tại sao lại tìm Tống Miễn để hỏi?"

"Phủ doãn Vi định mở đường mới ở Đông Sơn thuộc huyện Yển Sư, để tiện việc đi lại giữa Lạc Dương và Yển Sư. Do đó, thỉnh thoảng có đến Lục Hồn Sơn Trang của Tống gia."

"Vương Ngạn Xiêm đã tố cáo với Vi Tế rồi?"

"Chắc là chưa." Ân Lượng nói: "Hiện tại chỉ điều tra được đến đây."

"Không vội, mới đến Yển Sư, đã có thu hoạch lớn."

"Thiếu phủ... nhiều hồ sơ thế này, phải xem đến bao giờ mới hết?"

Lời tuy nói vậy, nhưng khi Ân Lượng làm mạc liêu cho Nhan Chân Khanh ở huyện Lễ Tuyền, hắn cũng đã quen với cảnh tượng này, liền cầm lấy một tập hồ sơ xem, sau đó cầm bút bắt đầu soạn thảo lời phán quyết.

Hai người không nói thêm gì, trong phòng làm việc của huyện úy chỉ thỉnh thoảng vang lên tiếng lật giấy.

Sau đó Tiết Bạch xem lời phán quyết của Ân Lượng, gật đầu khen ngợi không ngớt: "Ân tiên sinh xử lý chính vụ thuần thục đến thế này, đã có thể ra làm quan trong triều rồi."

Đây là lời mà hắn đã hứa khi mời Ân Lượng làm mạc liêu, đợi hắn thăng chức, sẽ bảo đảm cho Ân Lượng một suất thi cử để ra làm quan.

Chờ đến khi hai người đã viết xong hơn mười phần lời phán quyết, Đội trưởng sai dịch Tề Sửu cũng đến, rượu đã tỉnh hẳn, nói: "Sáng sớm tiểu nhân đã bị Chủ sự Tôn gọi ra bến tàu, xin huyện úy thứ lỗi..."

"Uống say thì cứ nói thẳng, lần đầu vi phạm, ta sẽ không trách ngươi, nhưng không được có lần sau."

Tề Sửu sững sờ, còn định giải thích thêm.

Ân Lượng đã đưa qua hai tờ giấy, nói: "Ngươi đi thông báo cho các bên liên quan trong những vụ án này, ngày mai giờ Thìn sẽ mở công đường xét xử."

"Được, nhưng... tiểu nhân không biết chữ ạ." Tề Sửu nhìn tờ giấy, ngơ ngác đáp.

Ân Lượng đã gặp nhiều loại tư lại này, nói: "Vậy ta đọc cho ngươi nghe?"

"Không dám, không dám." Tề Sửu nhận ra huyện úy và mạc liêu đều là những người lão luyện trong quan trường, không dám giả vờ hồ đồ nữa, vội nói: "Triệu Lục biết chữ, tiểu nhân dẫn hắn đi, đi ngay đây."

~~

Ngày hôm sau, còn chưa đến giờ Thìn, Lã Lệnh Hạo đã biết Tiết Bạch muốn mở công đường xử án.

Tin tức vốn đã có quan lại báo cho hắn từ đêm qua, nhưng hắn bận đi dự tiệc, lúc này mới có thời gian rảnh để xử lý việc này.

"Nhanh vậy đã mở công đường rồi sao? Hắn có biết xét xử không?"

"Vị mạc liêu họ Ân bên cạnh hắn, có lẽ là một tay lão luyện về hình danh." Quách Hoán nói: "Hắn mời Minh phủ đến chủ tọa, có cần nhận lời không?"

"Không." Lã Lệnh Hạo không quan tâm những vụ án đó được xử lý ra sao, liền hào phóng giao quyền: "Nói với Tiết lang, bất luận hắn xử lý thế nào, bản huyện đều sẽ ủng hộ, cứ thoải mái ra tay."

"Vâng."

"Dặn dò sai dịch trên công đường, nếu huyện úy không xử lý được, khiến bách tính không phục, gây ra náo loạn, thì lập tức ra mặt, giữ vững uy nghiêm của nha môn huyện."

"Minh phủ yên tâm."

Cả hai đều cảm thấy Tiết Bạch quả thực quá vội vàng, chân còn chưa đứng vững đã bắt đầu thẩm án, cũng không sợ những vụ án vặt vãnh này có thể tiết lộ hết năng lực thực sự của vị huyện úy tân nhiệm này sao?

Quách Hoán nhận lệnh, quay lại công đường, đã nghe thấy nguyên cáo, bị cáo bên ngoài công đường ồn ào, còn Tiết Bạch và Ân Lượng thì vẫn đang làm quen với môi trường.

Sau khi biết huyện lệnh không đến, Tiết Bạch liền để trống ghế chủ tọa, cho người kê thêm một chiếc ghế ngồi sau bàn công vụ.

"Vậy thì, bắt đầu xét xử?"

"Mời huyện úy."

Từng vụ án đều là những chuyện nhỏ nhặt, thực ra những người có thể đến nha môn huyện báo án, đã thuộc nhóm người khá hiểu biết trong dân chúng rồi.

Vụ án đầu tiên được xét xử, có một người tên là Lý Cao, quê quán ở huyện Yển Sư, những năm đầu đã chuyển đến Trường An, nay muốn chuyển hộ khẩu về lại. Nhưng Đường luật nghiêm cấm việc tự do di chuyển hộ khẩu, do đó Hộ tào đã nhiều lần từ chối yêu cầu của hắn.

Nhưng người này cũng kiên trì không bỏ cuộc, liên tục đệ đơn, bị bắt giữ.

"Theo Đường luật, chế độ an cư quy định, người ở nơi đất chật, cho phép dời đến nơi rộng rãi; người ở vùng xa, cho phép dời đến chốn gần hơn; người ở nơi lao dịch nhẹ, cho phép dời đến nơi lao dịch nặng. Riêng Kinh Triệu và Hà Nam phủ thì không được dời đến các châu khác."

Tiết Bạch không chút biểu cảm tuyên đọc lời phán quyết, định từ chối yêu cầu của Lý Cao.

Quách Hoán đưa mắt nhìn, biết rằng vụ án này không đơn giản như vậy, vì Lý Cao chắc chắn sẽ không phục, lại tiếp tục dây dưa.

Quả nhiên, Lý Cao vừa nghe, lập tức quỳ xuống công đường, thỉnh cầu: "Kính xin huyện úy chấp thuận."

"Ngươi tại sao nhất định phải chuyển hộ khẩu về Yển Sư? Có phải để trốn thuế nặng không?"

"Vì mẹ già cao tuổi có bệnh, mắt, chân đều không tiện, ta mong được về quê chăm sóc, nhưng thuế má và lao dịch hàng năm đều ở Kinh Triệu Phủ."

"Dẫn mẹ ngươi lên công đường..."

Vụ án này nói đơn giản cũng đơn giản, nói khó cũng khó. Đơn giản ở chỗ, thực ra chỉ cần hỏi thêm một câu, là có thể tìm ra cách để di chuyển hộ khẩu cho Lý Cao theo luật; Khó ở chỗ, phải điều tra văn thư, tốn công tốn sức.

Một lát sau, Tiết Bạch đập kinh đường mộc, vẫn là vẻ mặt không biểu cảm mà đọc lời phán quyết.

"Lý Cao ở Yển Sư, tấm lòng hiếu thảo chân thành, mẹ già có bệnh, không thể đi lại, chuyển hộ khẩu theo mẹ, không làm hao hụt nhân khẩu, không tổn hại đến sự cai trị của quân vương, trên dưới đều được yên ổn, công tư đều thỏa đáng. Nay cho phép người con hiếu thảo về cố hương với mẹ hiền, để con có thể thực hiện tấm lòng gánh gạo nuôi mẹ, mẹ có thể nguôi đi nỗi mong ngóng tựa cửa trông con..."

Lời phán quyết vốn đã được Ân Lượng soạn sẵn. Trong việc xét xử dưới thời Đường, chữ 'Hiếu' luôn là một trong những quy chuẩn pháp luật tối thượng. Tiết Bạch xử án như thế, người khác cũng không thể bắt bẻ được điều gì.

Quách Hoán chứng kiến một màn vừa xong, vuốt râu thầm đánh giá, cho rằng qua vụ án này, có thể thấy Tiết Bạch thà gây khó dễ cho Hộ tào của Kinh Triệu Phủ, chứ không chịu xử lý bọn dân thường cứng đầu, đúng là kẻ không biết phân biệt nặng nhẹ.

"Vụ án tiếp theo..."