Phẫu Thuật Xẻ Xương Ức

Trước tiên, cần phải nắm vững cấu trúc giải phẫu của cơ thể người, vì màng ngoài tim, các mạch máu lớn, tuyến ức... hầu hết đều nằm phía sau xương ức. Điều này đồng nghĩa với việc, khi phẫu thuật, gần như không thể tránh được "khối đá lớn" chắn ngang đường là xương ức. Việc cắt xương ức thường được ưu tiên hơn so với việc cắt nhiều xương khác, bởi vì vùng ngực không chỉ có mỗi xương ức. Hơn nữa, đây là đường mổ nhanh nhất, giúp bộc lộ nhanh chóng màng ngoài tim, các mạch máu lớn và các cơ quan quan trọng khác.

Nếu chọn phẫu thuật mổ mở, điều đầu tiên và quan trọng nhất là phải đảm bảo trường phẫu thuật rộng rãi, sáng rõ, để bác sĩ có thể thao tác nhanh chóng, sớm hoàn thành ca mổ. Cách làm này tương tự như phẫu thuật thăm dò ổ bụng, thường chọn đường rạch dọc giữa bụng. Có thể hình dung lồng ngực và ổ bụng như một cái túi; rạch một đường ở giữa sẽ giúp dễ dàng quan sát rõ ràng bên trong có gì, chỗ nào bị tổn thương.

Nhắc đến việc cắt xương, người ta thường nghĩ ngay đến các dụng cụ của khoa chỉnh hình. Để xử lý một xương lớn như xương ức, bác sĩ sẽ dùng cưa điện để thực hiện nhanh hơn. Tất nhiên, cưa điện mà bác sĩ sử dụng không phải loại dùng ở công trường; nếu mang thứ đó lên bàn mổ, chắc chắn sẽ khiến người ta kinh hồn bạt vía.

Các dụng cụ của khoa chỉnh hình có thể được chế tạo rất tinh xảo, cưa điện phẫu thuật cũng vậy, chúng thường được thiết kế nhỏ gọn như một cây đèn pin. Chỉ cần công suất đủ và lưỡi cưa sắc bén thì hiệu quả cũng như nhau. Việc lựa chọn kích thước dụng cụ phụ thuộc vào kích thước của mục tiêu; đây chỉ là cắt xương chứ không phải cưa cây, nên không cần thiết phải dùng dụng cụ quá lớn.

Khi dùng cưa điện để cắt xương, không phải là cưa bừa bãi, mà phải cưa theo một đường thẳng, để hai phần nhanh chóng tách rời, và sau đó dễ dàng dọn dẹp.

Cưa điện phẫu thuật dùng để cắt xương ức được gọi là cưa xương ức. Khi cắt xương ức, cũng cần phải có kế hoạch và mục đích rõ ràng: cắt theo đường tiếp tuyến ở giữa, tạo vết cắt thẳng. Điều này có ba lợi ích. Thứ nhất là đảm bảo tính thẩm mỹ. Thứ hai, sau khi phẫu thuật xong, phần xương đã cắt ra cần được nối lại, khi đó sẽ dễ dàng căn chỉnh, giúp vết thương mau lành. Thứ ba, và quan trọng nhất, là có thể mở rộng tầm nhìn phẫu thuật sau khi cắt xương ức, tạo điều kiện thuận lợi cho việc phẫu thuật các cơ quan nội tạng tiếp theo. Nếu đường cắt bị lệch, sau khi mở rộng vết mổ, sẽ không thể điều chỉnh trường phẫu thuật một cách tối ưu, khiến bệnh nhân phải chịu đau đớn, và bác sĩ cũng gặp nhiều khó khăn.

Mấu chốt quan trọng ở đây là xác định chính xác đường giữa.

Vấn đề nằm ở chỗ, không phải lúc nào cũng có thể sờ nắn chính xác đường giữa trên da trước khi phẫu thuật. Sau khi rạch da, đường kẻ dự đoán trước đó sẽ không còn nữa, do đó cần phải xác định lại vị trí đường giữa.

Sau khi rạch da, bác sĩ cần phải sờ nắn dọc theo đường giữa xương ức. Quá trình này cũng là bước chuẩn bị quan trọng cho việc cắt xương ức. Quá trình này không hề dễ dàng, bởi vì trên xương không chỉ có bản thân xương, mà còn có các cơ và các mô khác bám vào. Tương tự như việc sửa chữa các bộ phận máy móc kim loại, bác sĩ phải dùng tay và dụng cụ để làm sạch bụi bẩn, dây cáp bám vào, trước tiên phải loại bỏ các vật bám dính đó rồi mới có thể thao tác. Xương ức là một xương lớn và rất quan trọng của cơ thể người, có rất nhiều cơ bám vào.

Bác sĩ mổ chính đeo găng tay, đưa tay vào sờ nắn, xác định các xương sườn hai bên để tìm ra cạnh ngoài của xương ức. Sau đó, anh ta xác định hai đến ba điểm ở giữa, nối các điểm giữa phía trên và phía dưới thành một đường thẳng. Tiếp đó, y tá đưa cho anh ta một cây kẹp cong, loại kẹp thường được dùng để cầm máu.

Đây chính là lý do tại sao phẫu thuật tim mạch và phẫu thuật thần kinh được coi là hai chuyên khoa đặc biệt trong ngoại khoa. Họ không chỉ phải xử lý các cơ quan nội tạng mềm mà còn phải xử lý các cấu trúc cứng như xương. Trong khi đó, khoa chỉnh hình không cần xử lý các cơ quan nội tạng. Các chuyên khoa ngoại khác cũng hiếm khi phải động chạm đến xương.