Buổi họp báo cáo vụ án

Trong văn phòng, Giang Khởi Vân đang xem bản ghi chép khám nghiệm hiện trường mà tổ điều tra hiện trường vụ án vừa gửi về.

[Địa điểm hiện trường: Trụ cầu thứ hai hướng Nam, cầu lớn Bắc Tân, quận Bắc Tân, thành phố Bắc Châu. Phát hiện khi điều tra: Tại mặt hướng Bắc của trụ cầu thứ hai thấy một thi thể nam giới khỏa thân bị trói chặt chân tay. Trên mặt trụ mà thi thể tựa vào thấy một hoa văn hình hoa màu đỏ kích thước 18cm x 14.5cm. Tại mặt hướng Nam của trụ cầu thấy quần áo lộn xộn, ống nhựa mềm, dụng cụ thủy tinh hình hồ lô, bật lửa, ví da màu đen, v.v., đều đã được chụp ảnh và ghi nhận...]

Giang Khởi Vân chuyển ánh mắt xuống cột nội dung các vật phẩm thu giữ được tại hiện trường, quả nhiên đúng như cô dự đoán, ngoại trừ dấu chân, hung thủ không để lại quá nhiều manh mối giá trị cho họ tại hiện trường.

Sự cẩn thận, kín kẽ khi gây án đối lập hoàn toàn với sự tự tin ngông cuồng khi thản nhiên rời đi dưới ống kính giám sát sau khi kết thúc, hung thủ hiểu rất rõ loại manh mối nào là trí mạng đối với hắn và loại manh mối nào đối với cảnh sát chỉ là thứ vụn vặt không đáng kể.

Lông mày của Giang Khởi Vân nhíu chặt, ánh mắt nhìn chằm chằm hồi lâu vào dòng chữ nhỏ trên văn kiện: [Thu giữ tại hiện trường ba bộ dấu chân có giá trị size 41].

Đó không phải là cỡ chân của người chết, cũng không phải cỡ giày của người báo án, bộ dấu chân này là do hung thủ để lại.

Size 41.

Mười năm trước, dấu chân của sát thủ liên hoàn Bắc Giang cũng là size 41.

Giang Khởi Vân cảm thấy huyệt thái dương giật thình thịch, đau đến mức lan sang cả nửa đầu, cô đưa tay ấn mạnh vào vùng thái dương.

Tiếng gõ cửa vang lên, cửa văn phòng được mở ra, người đến là Lộ Khiếu, báo rằng hội nghị báo cáo vụ án đã chuẩn bị xong.

Giang Khởi Vân đáp một tiếng đã biết, ngay sau đó mang theo USB và tài liệu giấy đi về phía phòng họp.

Phòng họp lớn đã ngồi đầy các nhân viên điều tra của Trung đội Trọng án phụ trách vụ án này, cùng với nhân viên các bộ phận liên quan thuộc Phòng Kỹ thuật hình sự như phòng Pháp y, phòng Giám định dấu vết hình sự,... Chỉ còn thiếu Phó Cục trưởng phụ trách hình sự Dương Hiếu và các lãnh đạo khác.

Vài phút sau, các lãnh đạo lần lượt bước vào phòng họp, bên cạnh Dương Hiếu là một người đàn ông trung niên lạ mặt, vóc dáng cao lớn vạm vỡ, ánh mắt kiên nghị sắc bén.

Giang Khởi Vân chỉ cần chạm mắt với đối phương là có thể nhận ra ngay, đây là một cựu cảnh sát hình sự lão luyện.

Phó Cục trưởng Dương Hiếu bước lên bục, điều chỉnh micro vài cái, gõ mặt bàn rồi nói: "Mọi người chú ý nghe tôi nói một chút."

Ánh mắt của mọi người trong phòng họp đều đổ dồn lên bục.

"Trước khi chính thức bắt đầu hội nghị, tôi xin giới thiệu với mọi người Đội trưởng Đội Hình sự mới của Cục chúng ta: Lư Tuấn. Mọi người vỗ tay hoan nghênh."

Tiếng vỗ tay vang lên dưới khán đài, sau khi tiếng vỗ tay dứt, Dương Hiếu tiếp tục nói: "Đồng chí Lư Tuấn là một đồng nghiệp kỳ cựu đã dày dặn kinh nghiệm chiến đấu nhiều năm trong lĩnh vực hình sự. Anh ấy từng đảm nhiệm chức vụ Chính trị viên, Trưởng đồn Cảnh sát Thành Đông thuộc quận Nam Phụng của thành phố chúng ta. Từng phá được nhiều vụ án lớn, quan trọng, bắt giữ, trấn áp hơn 120 tên tội phạm. Dù là trong điều tra phá án hay tuần tra xử lý hiện trường, anh ấy luôn tận tâm tận lực, là một đồng chí vô cùng ưu tú..."

Những lời nói tiếp theo không mấy lọt vào tai Giang Khởi Vân, cô nhìn về phía Tần Phương Minh đang ngồi ở hàng ghế đầu, đối phương chỉ ngồi ngay ngắn chăm chú lắng nghe, dường như không hề cảm thấy buồn bã vì cảnh "người cũ tiễn người mới" này.

"Thôi được rồi, tôi không nói nhiều nữa, công tác bàn giao của Đại đội trưởng vẫn chưa hoàn tất, đồng chí Lư Tuấn chưa chính thức nhậm chức, tham gia cuộc họp lần này với tư cách dự thính, cũng là để làm quen với mọi người trước."

"Cứ như vậy đi, chúng ta bắt đầu thôi." Dương Hiếu liếc mắt ra hiệu cho Giang Khởi Vân rồi bước xuống đài, ngồi vào giữa hàng ghế đầu.

Giang Khởi Vân lên đài bật máy chiếu, sau khi mở tệp PPT báo cáo, cô tháo micro cầm trước mặt và bắt đầu: "Căn cứ vào kết quả khám nghiệm hiện trường, điều tra, phỏng vấn và phân tích kết quả khám nghiệm tử thi, vào khoảng 13 giờ ngày 30 tháng 7 năm 2022, nghi phạm lấy cớ giao dịch loại ma túy mới 'Nước Chết Đằng' để hẹn nạn nhân Chương Bang đến con hẻm bên ngoài khu nhà đổ nát đang chờ giải tỏa tại khu dân cư Phục Linh, thành Nam. Nghi phạm vào khoảng 21 giờ 15 phút đã sử dụng một viên gạch đỏ tại hiện trường đập vào đầu nạn nhân, dùng vũ lực khống chế rồi nhét vào một chiếc vali kéo cứng hình chữ nhật, sau đó bắt taxi đến đoạn giữa đường Bắc Tân 1. Sau khi đến hiện trường vụ án, nghi phạm lột sạch quần áo của nạn nhân, dùng dây thừng kết hợp với nút thắt leo núi đặc biệt để trói chặt hai tay và hai chân của nạn nhân, sau đó đánh thức nạn nhân và buộc nạn nhân sử dụng một lượng lớn 'Nước Chết Đằng'. Nghi phạm cắt đi phần lớn lưỡi nạn nhân, sau đó gây ra tổng cộng 78 vết cắt và vết đâm trên cơ thể, từ chi dưới trở lên. Vết thương chí mạng là một vết cắt sâu ở vùng cổ, trực tiếp khiến nạn nhân tử vong do sốc mất máu. Theo phán đoán của pháp y, toàn bộ quá trình hành hạ cho đến khi chết kéo dài ít nhất 40 phút."

Giang Khởi Vân chuyển sang bức ảnh chụp vết máu hình hoa văn trên mặt trụ cầu: "Sau khi nạn nhân tử vong, nghi phạm dùng máu tươi để lại ký hiệu trên mặt trụ cầu, hình dạng tương tự Hoa Bỉ Ngạn, sau đó mang theo điện thoại của nạn nhân, đi bộ rời khỏi hiện trường, hướng tẩu thoát là phía Nam cầu lớn Bắc Tân."

Giang Khởi Vân đặt bút điều khiển máy chiếu xuống, nhìn về phía Ngu Quy Vãn: "Về thời gian gây án của nghi phạm được xác định vào khoảng 23 giờ đêm ngày 30. Công cụ gây án bao gồm gạch đỏ, hai đoạn dây thừng dày, một chiếc vali kéo cứng hình chữ nhật và một vật sắc nhọn dạng ngắn. Về động cơ gây án và tính chất vụ án, chuyên gia phác họa tâm lý tội phạm của đội chúng tôi, Ngu Quy Vãn, sẽ trình bày chi tiết."

Ngu Quy Vãn gật đầu bước lên đài, giọng nói lạnh lùng nhưng đầy trọng lượng: "Từ địa điểm, khung giờ gây án cũng như thủ đoạn và quá trình gây án của nghi phạm, có thể thấy nghi phạm có những đặc điểm sau:

Một: Có chuẩn bị, có dự mưu, tính chất vụ án là giết người có tổ chức và kế hoạch.

Hai: Có khả năng tự mình mang vác nạn nhân nặng khoảng 55kg, độ tuổi thanh niên cường tráng, thể lực khá mạnh.

Ba: Khi gây án có treo máy ảnh trước ngực, sử dụng nút thắt leo núi đặc biệt để khống chế nạn nhân, có khả năng là người có sở thích hoạt động ngoài trời hoặc người làm nghề liên quan.

Bốn: Quen thuộc môi trường địa lý và giao thông khu phố cũ thành Nam, là người địa phương hoặc người cư trú lâu năm tại Bắc Tân, phạm vi hoạt động hàng ngày là khu phố cũ thành Nam.

Năm: Thường xuyên ra vào các địa điểm giải trí ban đêm, từng có tiếp xúc với những người mua ma túy giao dịch với nạn nhân."

"Động cơ gây án là gì?" Đội trưởng Đại đội mới dự thính Lư Tuấn lên tiếng hỏi.

Suy nghĩ của Ngu Quy Vãn bị cắt ngang, nàng khẽ nhíu mày rồi lại giãn ra, trả lời: "Dựa trên động cơ thực tế của rối loạn nhân cách hỗn hợp."

Lư Tuấn nhíu mày, có vẻ không hài lòng với câu trả lời trừu tượng như vậy, nhưng ông cũng không hỏi thêm.

Ngu Quy Vãn tiếp tục trình bày suy luận của mình: "Từ thủ pháp gây án của nghi phạm, có thể thấy ở hắn tồn tại hai loại rối loạn nhân cách khá rõ rệt, đó là rối loạn nhân cách kịch tính và rối loạn nhân cách phản xã hội có liên quan chặt chẽ. Có nghiên cứu chỉ ra rằng hai phần ba số người có nhân cách kịch tính đều phù hợp với tiêu chuẩn định nghĩa nhân cách phản xã hội."

Thấy sắc mặt của một số người phía dưới dần lộ vẻ thắc mắc, Ngu Quy Vãn giải thích thêm: "Nói một cách đơn giản, đây là một vụ tội phạm mang tính sân khấu, khái niệm này được nhà xã hội học Akatsuka Rihei đưa ra lần đầu vào năm 1984. Ý nghĩa của nó là lấy xã hội làm sân khấu, kẻ phạm tội là nhân vật chính, cảnh sát là nhân vật phụ, các phương tiện truyền thông và quần chúng xã hội là khán giả. Loại tội phạm này phần lớn tồn tại nhu cầu tâm lý mãnh liệt muốn thách thức chính quyền và gây sự chú ý của đại chúng. Đằng sau nhu cầu tâm lý này thực chất đại diện cho sự thiếu hụt cảm giác được công nhận và tâm lý tự ti mãnh liệt của kẻ phạm tội. Điều này cũng giải thích tại sao nghi phạm lại chọn hiện trường vụ án cuối cùng là dưới gầm cầu lớn, trên bãi bồi sông cạn. Nếu hắn muốn phô trương thành quả của mình cho xã hội và dân chúng, hắn có thể chọn những địa điểm gây chấn động hơn như quảng trường. Ngược lại, nếu hắn không muốn bị phát hiện, hắn nên phi tang thi thể ở một nơi bí ẩn sau khi sát hại nạn nhân. Nhưng hắn lại chọn gầm cầu lớn làm nơi sát hại nạn nhân, đây thực chất là một cách xử lý mang tính thỏa hiệp. Hắn không đủ tự tin để dám gây án ở những địa điểm lộ liễu hơn, nhưng lại hy vọng sau khi kết thúc, thi thể nạn nhân sẽ nhanh chóng được phát hiện. Sau đó, hắn lại công bố thông tin và thủ đoạn gây án lên mạng để thu hút sự chú ý của đại chúng. Còn về rối loạn nhân cách phản xã hội, đa phần phát sinh từ sự phát triển của các chứng rối loạn hành vi và những hành vi vi phạm pháp luật từ thời thiếu niên. Việc thiếu sự can thiệp và điều chỉnh tâm lý kịp thời dẫn đến dần dần hợp thức hóa hành vi phạm tội trong nội tâm, tâm lý phạm tội thay thế nhận thức và hành vi bình thường, từ đó làm chủ tâm lý cá nhân và phát triển thành cảm xúc thù địch đối với hệ thống văn hóa, đạo đức và pháp luật của xã hội."

Dương Hiếu đặt câu hỏi: "Liệu có giống với loại tội phạm nhân cách biến thái như nghi phạm Phùng Đan Thanh không?"

Ngu Quy Vãn im lặng, đôi lông mày dần nhíu chặt, đây chính là điểm nàng chưa thể chắc chắn. Nhân cách biến thái nhất định sẽ đi kèm với các loại rối loạn nhân cách, nhưng rối loạn nhân cách không có nghĩa là nhất định sẽ phát triển thành nhân cách biến thái và đi đến con đường phạm tội.

Và điều nàng đang phân vân chính là không thể thuyết phục bản thân về một điểm nghịch lý kỳ lạ mà nàng cảm nhận được trong vụ án này.

Nếu là nhân cách biến thái, tâm lý và thủ đoạn phạm tội của hắn đáng lẽ đã phải nâng cấp và tiến hóa, tại sao lại tái hiện các chi tiết một cách cứng nhắc, y hệt vụ án đầu tiên như vậy? Ngay cả khi để kỷ niệm, hắn cũng sẽ có những thêm thắt nhất định về mặt hình thức.

Tần Phương Minh lên tiếng: "Tiểu Ngu cứ tiếp tục giảng đi, cứ nói hết phần phân tích của em đã."

Ngu Quy Vãn gật đầu, tiếp tục nói: "Ở một số tội phạm có hành vi phạm tội phức tạp, các chứng rối loạn nhân cách mà họ thể hiện thường đan xen và hòa quyện vào nhau. Điều này có nghĩa là họ không chỉ dựa vào duy nhất một loại rối loạn nhân cách làm động lực thúc đẩy hành vi phạm tội từ bên trong. Tôi vừa mới nhắc tới việc dựa vào động cơ thực tế của hai loại rối loạn nhân cách này, chính là muốn chỉ ra rằng xét từ cơ sở hình thành, động cơ của nghi phạm không khác biệt nhiều so với động cơ của những tội phạm bình thường, đều xuất phát từ một số nhu cầu thực tế. Nhu cầu này có thể ở mặt tâm lý, ví dụ như duy trì lòng tự tôn, địa vị cá nhân, hay ở mặt sinh lý giống như dục vọng, hoặc mặt vật chất như vì tiền tài, đều dựa trên nhu cầu cơ bản để tồn tại. Mà động cơ phạm tội của nghi phạm trong vụ án này hiển nhiên xuất phát từ nhu cầu về mặt tâm lý."

"Cô nói những thứ đó đều là lý thuyết, thực tế thì sao? Động cơ phạm tội thực tế của nghi phạm là gì?"

Ngu Quy Vãn nhìn về phía Đại đội trưởng mới, sắc mặt bình tĩnh trả lời: "Động cơ biểu hiện bên ngoài chính là giết người, nhưng nhu cầu tâm lý đằng sau động cơ đó là phức tạp và đa chiều. Cốt lõi của nó là thông qua các cơ chế tâm lý như phóng chiếu, bẻ cong, hợp lý hóa, phản ứng ngược, di chuyển... để giải tỏa những dục vọng và nhu cầu cá nhân một cách bất thường."

Lư Tuấn và Phó cục trưởng Dương Hiếu bắt đầu ghé tai bàn bạc, dường như đang thảo luận và đánh giá phần phân tích của Ngu Quy Vãn.

Giang Khởi Vân bước lên đài: "Tiếp theo để tôi tiếp tục."

Ngu Quy Vãn gật đầu, xuống đài trở về chỗ ngồi.

Giang Khởi Vân hô: "Phó cục trưởng Dương."

Người đàn ông đang trò chuyện ngồi thẳng người dậy: "Cô tiếp tục đi."

"Tiếp theo, đội chúng tôi sẽ dựa trên điều kiện phạm tội, đặc điểm cá nhân của nghi phạm cũng như hành vi để xác định phương hướng điều tra, dựa vào thời gian và thủ đoạn gây án để xác định phạm vi điều tra. Cụ thể như sau:

Ban hành thông báo treo thưởng, vận động quần chúng và các tầng lớp xã hội cung cấp manh mối vụ án.

Rà soát chuyên sâu các đối tượng có tiền án tiền sự và người nghiện ma túy thuộc khu vực thành Nam.

Mở rộng khám nghiệm và thăm hỏi tại hai địa điểm hiện trường để tìm kiếm những người khả nghi, sự việc khả nghi.

Nhờ sự hỗ trợ của biện pháp nghiệp vụ, phân tích danh sách lịch sử cuộc gọi từ số điện thoại của nạn nhân để khai thác các mối quan hệ tiềm ẩn.

Kiểm tra vật chứng chuyên sâu, tìm kiếm nguồn gốc của các công cụ gây án liên quan."

"Báo cáo và kế hoạch công tác tiếp theo như trên, kính mong Phó Cục trưởng Dương cho ý kiến chỉ đạo."

Dương Hiếu bước lên đài, nói một chuỗi lời động viên rồi cùng Lư Tuấn rời khỏi phòng họp.

Lộ Khiếu lầm bầm nói: "Cái ông Đại đội trưởng mới này trông chẳng ra sao cả, cứ như một lão cổ hủ ấy."

Tần Phương Minh đi đến bên cạnh Ngu Quy Vãn an ủi: "Tiểu Ngu, em đừng để tâm, vị Đại đội trưởng mới này anh có tìm hiểu qua, là người làm việc thực thụ, chỉ là ông ấy xuất thân từ cơ sở, tiếp xúc lâu nay đều là phương pháp điều tra truyền thống, nên có chút thành kiến với lĩnh vực phác họa tâm lý tội phạm."

Ngu Quy Vãn mỉm cười nhạt: "Em hiểu mà, anh Tần, em không sao."

Tần Phương Minh gật đầu, lại nhìn sang Giang Khởi Vân, giọng nghiêm túc hơn vài phần: "Còn em đấy, sau này làm việc dưới quyền Đại đội trưởng mới thì kiềm chế bớt tính khí đó lại. Có ý kiến gì khác biệt thì trình bày rõ ràng, mạch lạc, đừng có gây xung đột. Những thứ này chắc anh không cần nói nhiều chứ?"

Giang Khởi Vân bĩu môi: "Tất nhiên là không cần rồi, anh coi em là mấy đứa trẻ mới ra trường cảnh sát cái gì cũng không hiểu sao."

"Tiểu Ngu, sau này em trông chừng nó giúp anh, tính cách nó em biết rồi đấy." Tần Phương Minh không yên tâm dặn dò.

Giang Khởi Vân hỏi: "Khi nào anh đi?"

Giọng nói của Tần Phương Minh thấp xuống: "Nhanh thôi."

Lộ Khiếu xông tới ôm lấy Tần Phương Minh: "Lão Tần, hu hu, vẫn là không nỡ xa anh."

"Được rồi, được rồi, anh đã báo trước cho các cậu bao lâu rồi, còn chưa chuẩn bị tâm lý xong à."

Mấy người trò chuyện một lát rồi rời khỏi văn phòng, cả nhóm đều chưa ăn sáng, lại mất nửa buổi sáng cho cuộc họp, giờ mới được rảnh rang chút ít, liền vội vàng rút điện thoại ra gọi đồ ăn nhanh.

"Chuyên gia Ngu, cô ăn gì?" Lộ Khiếu hỏi lớn.

"Mọi người cứ chọn giúp tôi đi." Ngu Quy Vãn nói xong liền cầm điện thoại đi đến bên cửa sổ yên tĩnh để gọi điện. Hiện tại vụ án đã bị rò rỉ lên mạng, lan truyền đến mức này, chắc chắn Thạch Trung Giản cũng đã nắm được thông tin.

Nàng muốn gọi điện hỏi Thạch Trung Giản về bản báo cáo phác họa tâm lý mà ông từng làm cho sát thủ liên hoàn Bắc Giang năm xưa, từ đó giúp nàng xác nhận vụ án này là do kẻ bắt chước làm hay là hung thủ cũ trở lại.

Điện thoại đổ chuông mười mấy giây đều là tín hiệu bận, cuối cùng hiển thị không có người nghe, Ngu Quy Vãn nhíu mày, gọi cho Thạch Đình Sinh.

Điện thoại thông suốt, đầu dây bên kia vang lên giọng nói trầm khàn: "Alo."

"Alo, anh Đình Sinh, là em đây."

"Tiểu Vãn."

"Em đang có việc gấp cần liên lạc với thầy, nhưng em gọi điện thầy không nghe máy."

Đầu dây bên kia im lặng vài giây mới có tiếng trả lời: "Ba anh sáng nay bị hôn mê, đã nhập viện rồi, hiện đang ở phòng chăm sóc đặc biệt."

Ngu Quy Vãn kinh hãi, tay bám chặt bệ cửa sổ: "Tại sao lại như vậy?!"

"U não, đã nhiều năm rồi, khối u chuyển từ lành tính sang ác tính, không đủ điều kiện để phẫu thuật."

Tim Ngu Quy Vãn như thắt lại, môi run rẩy: "Thầy... thầy đang ở bệnh viện nào?"

Thạch Đình Sinh báo tên bệnh viện, bảo Ngu Quy Vãn cứ yên tâm công tác, bên này đã có anh lo liệu ổn thỏa, nhưng Ngu Quy Vãn vẫn cho biết sẽ tranh thủ thời gian đến thăm Thạch Trung Giản.

Cúp điện thoại, Thạch Đình Sinh đứng bên ngoài ô cửa kính thăm bệnh của phòng chăm sóc đặc biệt, nhìn Thạch Trung Giản đang đeo mặt nạ oxy trên giường bệnh.

Vài phút sau, anh quay người rời đi, xuống lầu bắt xe về nhà, radio trên xe đang phát bản tin nóng nhất trong thành phố.

"Ngày 30 tháng 7, tại thành phố đã xảy ra một vụ án hình sự đặc biệt nghiêm trọng, hiện cảnh sát Bắc Tân kêu gọi quần chúng nhân dân cung cấp manh mối phá án. Bất cứ ai cung cấp thông tin hữu hiệu, cảnh sát Bắc Tân sẽ khen thưởng bằng tiền mặt theo quy định hiện hành và giữ bí mật tuyệt đối. Đồng thời, cảnh sát Bắc Tân kêu gọi nghi phạm nhận thức rõ tình hình, chủ động đầu thú để được hưởng khoan hồng."

Sau mắt kính gọng bạc không viền là đôi mắt sâu thẳm không chút gợn sóng của Thạch Đình Sinh.